سازمان‌ها و موسسات تابعه سازمان ملل‌متحد
• شورای اقتصادی و اجتماعی (سازمان ملل‌متحد)
Economic and Social Counc            
یکی از 6 رکن سازمان ملل‌متحد است پنج رکن دیگر عبارتند از:
مجمع عمومی، شورای امنیت، شورای قیمومت، دیوان بین‌اللملی دادگستری (لاهه) و دبیرخانه.
شورای اقتصادی و اجتماعی زیر نظر مجمع عمومی سازمان ملل فعالیت می‌کند. انجام مطالعات در زمینه همکاری‌های اقتصادی، اجتماعی، فرهنگی، آموزش، حقوق بشر و آزادی‌های اساسی برای همگان از جمله فعالیت‌های این شوراست.
این شورا از پنج کمیسیون تشکیل شده است: کمیسیون اقتصادی سازمان ملل‌متحد برای اروپا ـ کمیسیون اقتصادی سازمان ملل‌متحد برای آمریکای لاتین ـ کمیسیون اقتصادی سازمان ملل‌متحد برای آسیا و منطقه اقیانوس آرام (اسکاپ) ـ کمیسیون اقتصادی سازمان ملل برای افریقا و کمیسیون اقتصادی سازمان ملل‌متحد برای غرب آسیا.
(اسکاپ)
• کمیسیون اقتصادی و اجتماعی سازمان ملل برای آسیا و منطقه اقیانوس آرام
Economic and social Commission For Asia and the Pacific (ESCAP)
این کمیسیون در سال 1947 تشکیل شد. از وظایف این کمیسیون هماهنگی مشترک کشورهای عضو در جهت بالا بردن سطح زندگی در سطوح ملی، منطقه‌ای و بین‌المللی. در سال 1982 تعداد اعضای این کمیسیون به 35 کشور رسید.
• موسسه آموزشی و پرورشی ملل‌متحد
U.N. Institute for Training and Research (UNITAR)
در سال 1965 تاسیس شد. از وظایف این موسسه تعلیم افرادی از کشورهای در حال توسعه برای اشتغال در سازمان‌های سازمان ملل و یا ادارات دولتی کشورهایشان. مقر این موسسه در نیویورک است و سالانه تشکیل جلسه می‌دهد.
(انکتاد)
• کنفرانس تجارت و توسعه ملل‌متحد
U. N. Conference on Trade and Development (UNCTAD)
این سازمان در سال 1964 تشکیل گردید. از جمله وظایف این سازمان عبارتند از: 1- توسعه بازرگانی بین‌المللی 2- تنظیم اصول و سیاست‌های بازرگانی بین‌المللی 3- هماهنگ کردن فعالیت‌های سایر موسسات عضو سازمان ملل‌متحد در زمینه بازرگانی 4- انعقاد موافقتنامه‌های چند جانبه بین‌المللی در زمینه بازرگانی. در جلسه سال 1979 این کنفرانس 115 کشور شرکت کردند.
(بانک جهانی)
•بانک بین‌المللی ترمیم و توسعه
International Bank For Reconstruction and Development (World Bank)
در دسامبر 1945 تاسیس شد. کمک به توسعه اقتصادی کشورهای عضو و بالا بردن سطح زندگی ملت‌ها و اعطای وام‌هایی در جهت تولید به موسسات دولتی یا خصوصی از جمله اهداف این بانک است. مقر این بانک در واشنگتن است.
(یونیسف)
• صندوق کودکان ملل‌متحد
U. N. Children's Fund (UNICEF)
این صندوق در دسامبر سال 1946 با عنوان «صندوق کمک‌های اضطرای بین‌المللی سازمان ملل‌متحد برای کودکان» به وجود آمد ولی در سال 1950 با گسترش وظایف به «صندوق کودکان ملل‌متحد» تغییر نام داد. یونیسف در بیش از 150 کشور فعالیت دارد و مرکز آن در نیویورک است.
•    صندوق بین‌المللی توسعه کشاورزی
International Fund for Agricultural Development (IFAD)
این صندوق در دسامبر سال 1977 با تصویب مجمع عمومی به عنوان یکی از کارگزاری‌های تخصصی سازمان ملل تاسیس شد. از جمله هدف‌ها اعطای وام به منظور رشد و توسعه امور کشاورزی به کشورهای در حال توسعه است. حدود 20 کشور صنعتی، 12 کشور صادر کننده نفت و 100 کشور در حال توسعه عضو این صندوق هستند و مقر آن در رم پایتخت ایتالیا است.
•صندوق بین‌المللی پول
International Monetary Fund (IMF)
این صندوق در دسامبر 1945 تشکیل گردید و اهداف عمده آن تسهیل در توسعه و رشد متعادل بازرگانی بین‌المللی، کمک به ثبات ارزها و جلوگیری از کاهش رقابتی ارزها، مرکز آن در شهر واشنگتن است.
•سازمان جهانی بهداشت
World Health Organization (WHO)
این سازمان در سال 1948 با شرکت 26 کشور تاسیس شد. هماهنگی کارهای بهداشتی بین‌المللی، تشویق و پیشبرد فعالیت‌های ریشه کنی بیماری‌های واگیردار بومی و سایر بیماری‌ها، کمک به بهبود معیارهای آموزشی در زمینه‌های بهداشت از اهم وظایف این سازمان ذکر شده است. مقر آن در ژنو است.
(فائو)
•سازمان خواربار و کشاورزی ملل‌متحد
Food and Agricultural Organization (FAO)
فائو در اکتبر سال 1945 تاسیس شد. هدف از تشکیل آن کمک به اعضای خود برای ایجاد یک سرویس اطلاعاتی شامل حقایق و آمار مربوط به تغذیه، کشاورزی، جنگل‌داری، شیلات، و همچنین ارزشیابی و پیش‌بینی تولید، توزیع و مصرف است. این سازمان هر دو سال یک بار در پایتخت یکی از کشورهای عضو تشکیل جلسه می‌دهد. مرکز آن در شهر رم است و تا سال 1982، 147 کشور عضو این سازمان بوده‌اند.
•سازمان جهاني هواشناسی
World Meteorogical Organization (W. M. O)
سازمان جهانی هواشناسی در سال 1947 جایگزین «سازمان بین‌المللی هواشناسی» شد. تسهیل همکاری بین‌المللی در زمینه تاسیس ایستگاه‌ها و مراکز هواشناسی، کمک به ایجاد و حفظ سیستم‌های مبادله سریع اطلاعات هواشناسی، استفاده هر چه بیشتر از هواشناسی در هوانوردی، دریانوردی، کشاورزی از جمله وظایف این سازمان است. مرکز آن در ژنو است و 154 کشور تا سال 1982 عضو این سازمان بودند.
(یونسکو)
•سازمان آموزشی، علمی و فرهنگی ملل‌متحد
U. N. Educational Scientific and Cultural Organization (UNESCO)
یونسکو در سال 1946 تاسیس شد و هدف آن صلح و امنیت جهانی از طریق ترویج همکاری میان ملت‌ها به وسیله آموزش و پرورش، علوم و فرهنگ ذکر شده است. دسته کم سالی دو بار تشکیل جلسه می‌دهد. مرکز آن در شهر پاریس است و تا سال 1982 تعداد 156 کشور عضو آن بودند. در 31 دسامبر سال 1984 آمریکا از این سازمان اخراج شد و انگلیس نیز یک سال بعد از این سازمان اخراج شد.
•سازمان بین‌المللی کار
International Laber Organization (I. L. O)
این سازمان بعد از جنگ جهانی اول و طبق بخش سیزدهم «معاهده ورسای» در سال 1919 به عنوان یک موسسه خودمختار و وابسته به جامعه ملل تاسیس گردید که پس از انحلال جامعه ملل در سال 1946 به سازمان ملل‌متحد ملحق شد. از جمله اهداف آن بهبود شرایط کار و ارتقا سطح زندگی کارگران از راه اقدام‌های بین‌المللی ذکر گردیده است. در این سازمان علاوه بر دولت‌ها، کارگران و کارفرمایان نیز دارای نمایندگی هستند. تا سال 1982 تعداد 147 کشور در آن عضویت داشتند. در سال 1969 این سازمان به خاطر فعالیت‌های 50 ساله‌اش به اخذ جایزه صلح نوبل نایل آمد.
(ایکائو)
• سازمان بین‌المللی هواپیمايی کشوری
International Civil Aviation Organization (ICAO)
این سازمان در آوریل سال 1946 با 26 عضو تاسیس شد. توسعه مطمئن و منظم هواپیمايی کشوری، بین‌المللی در سراسر جهان، تشویق صنایع هواپیما سازی جهت مصارف صلح‌آمیز، تشویق برای ایجاد و توسعه خطوط هوایی، فرودگاه‌ها و تسهیلات هوانوردی از اعم وظایف این سازمان است در سال 1982 تعداد 148 کشور عضویت داشتند و مرکز آن در شهر مونترئال (کانادا) است.
(یونیدو)
•سازمان توسعه صنعتی ملل‌متحد
U. N. Industrial Development Organization (UNIDO)
یونیدو در اول ژانویه سال 1967 به وجود آمد تا به صنعتی شدن کشورهای در حال توسعه کمک کند. در سال 1982 تعداد 151 کشور در آن عضویت داشتند و مرکز آن در شهر وین است و سالانه تشکیل جلسه می‌دهد.
(اوپک)
•سازمان کشورهای صادر کننده نفت
Organization of Petroleum Exporting Countries (OPEC)
این سازمان در سال 1960 تاسیس گردید و هدف آن هماهنگی خط مشی کلی اعضا و برقرار کردن قیمت‌های مورد توافق کشورهای عضو برای مواد نفتی صادراتی به کشورهای مصرف کننده است. اعضای آن عبارتند از: ایران، الجزایر، اکوادور، اندونزی، امارات متحده عربی، عراق، عربستان، قطر، کویت، گابن، لیبی، نیجریه و ونزوئلا و مقر آن در وین است.
•برنامه عمران ملل‌متحد
U. N. Development Program (UNDP)
در سال 1965 تاسیس شد. در شورای تصمیم‌گیری این تشکیلات 48 کشور (27 کشور در حال توسعه و 21 کشور توسعه نیافته عضویت دارند). مرکز آن در نیویورک است این سازمان به کشورهای در حال توسعه کمک می‌کند تا از طریق توسعه منابع طبیعی و قابلیت‌های نیروی انسانی خود، به پیشرفت‌های چشم‌گیری نایل گردند.
سازمان بین‌المللی استاندارد (ایزو)
• نام ایزو ISO
ایزو سازمان بین‌المللی استاندارد است. کلمه ایزو یک علامت اختصاری نیست، بلکه نامی است که از کلمه یونانی ISOS به معنای «مساوی» مشتق شده است که ضمناً ریشه پیشوند ISO در لغاتی مانند isometric (هم اندازه، دارای ابعاد مساوی) و isonomy (تساوی قوانین، با تساوی افراد در برابر قانون) نیز هست. ارتباط منطقی دو کلمه «مساوی» و «استاندارد» منجر به انتخاب نام ایزو برای این سازمان شده است به علاوه استفاده از نام واحد ایزو برای مشخص کردن این سازمان، از وفور علايم اختصاری جلوگیری می‌کند. لذا در تمام کشورها نام کوتاه سازمان همیشه ایزو است.
•سازمان بین‌المللی ایزو ISO
یک سازمان تخصصی است که در زمینه استانداردها فعالیت می‌کند. این سازمان در حال حاضر 110 عضو دارد که ایران نیز عضو آن می‌باشد. این سازمان از 180 کمیته فنی تشکیل یافته که هر یک از این کمیته‌ها مسوولیت فعالیت در یکی از زمینه‌های تخصصی مربوطه را بر عهده دارند.
•هدف ایزو ISO
هدف ایزو توسعه استانداردها و فعالیت‌های مربوط به آن به منظور تسهیل در تجارت جهانی و توسعه و همکاری‌های علمی، فنی و اقتصادی بین کشورهای عضو است.
در حال حاضر اغلب کشورهای اروپایی و همچنین کشورهای جنوب شرقی آسیا و ژاپن این استانداردها را پذیرفته‌اند و در حال اجرای آن هستند.
•استاندارد اختیاری ایزو ISO
استفاده از استانداردهایی که توسط ایزو تهیه می‌شوند، اختیاری است و ایزو هیچ گونه قدرتی در رابطه با اجرا و پیاده کردن این استانداردها ندارد. درصد خاصی از استانداردهای این سازمان که عمدتاً در رابطه با بهداشت، ایمنی و محیط زیست هستند، در برخی ممالک به عنوان بخشی از مقررات مورد استفاده قرار می‌گیرند، یا در قوانین آنها، به استانداردهای مذکور، به عنوان یک مبنای فنی ارجاع داده می‌شود. در هر صورت هر گونه اقتباس از این استانداردها می‌تواند به صورت تصمیمات لازم‌الاجرای مقامات قانونی یا دولت‌های کشورهای ذیربط در آید و ایزو راساً هیچ گونه اختیار قانون‌گذاری یا وضع مقررات ندارد. از طرفی در سطح بین‌المللی موسساتی نیز وجود دارند که از سازمان بین‌المللی ایزو این اجازه را دارند که پس از بررسی‌های لازم نسبت به صدور گواهی اجرا اقدام نمایند.
ISO 9000 تنها یک مجموعه استاندارد از 9600 استاندارد بین‌المللی است که ایزو از بدو شروع فعالیت‌هایش در سال 1987 میلادی منتشر کرده است.
ISO 9000 یک استاندارد بین‌المللی در سیستم مدیریت و تضمین، کیفیت است که ضمن ارايه روش‌هایی در سیستم مدیریت، کلیه فعالیت‌های مربوط به کیفیت را مجتمع و متحد می‌کند. وقتی این استاندارد در یک سازمان اجرا می‌گردد این اطمینان را به وجود می‌آورد که کلیه نیازها و خواسته‌های مشتری فراهم و اجرا گردیده است.
ISO 9000 یک استاندارد محصول نیست بلکه استاندارد یک سیستمی است که در مدیریت کیفیت کاربرد دارد که در اغلب سازمان‌های خدماتی و تولیدی قابل اجرا است.
ISO 9000 توضیح می‌دهد که چگونه یک سیستم کیفیت را در شرکت مستقر کرده، مستند نموده و نگهداری می‌کنیم تا به مشتریان نشان دهیم که ما متعهد به کیفیت هستیم و می‌توانيم مشخصات مورد نظر توافق شده را در محصولی که او می‌خواهد تامین کنیم. این استاندارد به بخش‌های متعدد طبقه‌بندی شده که هر سازمانی به فرا خور حال خود می‌تواند یکی از آنها را انتخاب و اجرا کند.
•    مفاهیم ایزو 9000 بر اساس موارد زیر بنا شده است:
1-    توافق بر روی نیازمندی‌های مشخص شده مشتری.
2-    استفاده از خدمات و مواد مورد نیاز مناسب.
3-    کنترل فرآیند.
4-    تعریف نمودن موارد عدم انطباق.
5-    قابلیت پیگیری و حذف علت‌های عدم انطباق.
6-    نگهداری سیستم به وسیله ممیزی داخل و بازنگری مدیریت.
سیستم تضمین کیفیت در ایزو به دو بخش داخلی و خارجی تقسیم‌بندی می‌شود.
• تضمیین کیفیت داخلی:
فعالیت‌هایی که هدف آن تامین و فراهم کردن اعتماد در مدیریت یک سازمان است مبنی بر این که کیفیت مورد نیاز محصول و یا خدمات به دست آمده است.
•تضمین کیفیت خارجی:
فعالیت‌هایی که هدف آن فراهم کردن اعتماد در خریدار است به طوری که سیستم کیفیت تولید کننده، شرایط کیفیتی بیان شده و مورد تقاضای مشتری را در محصول تامین کرده است.
•خصوصیت بارز ایزو 9000
یکی از خصوصیات بارز این سیستم مستند سازی (Documentation) کلیه فعالیت‌های مرتبط با کیفیت است به نحوی که کلیه روش‌های کار و دستورالعمل‌ها در فرآیند طراحی و تولید در فرم‌های ویژه ثبت و نگهداری و کنترل می‌گردد به طوری که همواره می‌توان به آنها رجوع نموده و چنان چه اشکال و مسئله‌ای در محصول مشاهده شد می‌توان مشخص کرد که چه موقع و توسط چه کسی و به چه علت این مسئله به وجود آمده است، یعنی: قابلیت پیگیری وجود دارد.
در واقع سیستم‌های کیفیت ایزو 9000 یک نظم اولیه را برای اجرای مدیریت کیفیت جامع فراهم کرده و به تضمین کردن کیفیت از دو راه تاکید می‌کند:
اول: به تک تک افراد در تضمین کیفیت و حاصل کارشان مسوولیت بیشتری واگذار می‌کند.
دوم: کارکنان ترغیب می‌شوند تا از روش سنتی پیگیری علل ضایعات فاصله گرفته و به روش نوین پیشگیری از ضایعات روی آورند.
•مدت اعتبار
گواهی‌های صادره برای اجرای این سیستم‌ها در یک موسسه معمولاً 6 ماه اعتبار دارد و این اعتبار و گواهی می‌بایست مرتباً تمدید گردد. موسسات گواهی دهنده، طی یک فرآیند خاص ارزیابی‌های لازم را در چارچوب استانداردهای مربوطه به عمل آورده و نسبت به صدور گواهی اقدام می‌نمایند.
•گواهینامه ISO 9000
ایزو 9000 گواهینامه‌ای است که از سوی سازمان بین‌المللی استاندارد به شرکت‌هایی تعلق می‌گیرد که از لحاظ ساختار سازمانی، با تاکید بر جنبه‌های کنترل کیفیت، حايز شرایط مندرج در دستورالعمل مربوطه باشند. گواهینامه ایزو 9000 از طرف سازمان بین‌المللی استاندارد به شرکت‌هایی اعطا می‌شود که دارای یک سیستم کنترل کیفیت با تاکید بر رضایت مشتری هستند.
ایزو 9000 خود به سه دسته تقسیم می‌شود:

ایزو 9001: مخصوص شرکت‌ها و موسساتی است که به طراحی، توسعه تولید، نصب و ارايه خدمات اشتغال دارند ولی در آنها عنصر طراحی و خدمات خاص به مشتری از اولویت بیشتری برخوردار است.

ایزو 9002: شایع‌ترین بخش ایزو 9000 است و به شرکت‌هایی تعلق می‌گیرد که به تولید، نصب و ارايه خدمات اشتعال دارند ولی طراحی از عناصر اصلی آنها به شمار نمی‌رود.

ایزو 9003: به آن دسته از شرکت‌هایی مربوط می‌شود که به تولید کالاها با خدمات خاص اشتغال دارند.
•قدم‌های اساسی جهت دریافت گواهینامه ISO 9000
روش برقراری یک سیستم کیفیت که مطابق استاندادر ISO 9000 باشد، بستگی به عواملی نظیر طبیعت حرفه و تجارت، اندازه شرکت، وضعیت فعلی کنترل کیفیت در شرکت، نیازمندی‌ها و ویژگی‌های بازار و غیره دارد. با توجه به موقعیت و شرایط کنترل کیفیت در سازمان‌ها و شرکت‌های کشورهای در حال توسعه، به کارگیری و اجرای یک سیستم ISO 9000 به عنوان یک پروژه عمده و اصلی در شرکت بایستی مورد ملاحظه قرار گیرد که اجرای آن شامل مراحل زیر است:
-    ارج نهادن به کیفیت به عنوان یک عنصر حیاتی حرفه توسط مدیریت ارشد.
-    اعتقاد به این که برقراری یک سیستم کیفیت مطابق با ISO 9000 برای رشد و سودهی بنلد مدت شركت ضروری است.
-    مورد ملاحظه قرار دادن مفهوم ISO 9000 برای شرکت توسط هیات مدیره و اتخاذ یک تصمیم روشن و صریح برای تخصیص منابع کافی برای به کارگیری و اجرای آن.
-    تبادل نظر با مدیران ارشد درمورد اجرای پروژه ISO 9000 و انتخاب مدل مناسب سیستم کیفیت (ISO 9001, 9002, 9003) که بایستی به کار گرفته و اجرا شود.
-    مشاوره با اتحادیه‌ها یا نمایندگان کارگران جهت تشریح مفاهیم و مزایای ISO 9000 برای شرکت و کارکنان. نکته فوق ضروری است زیرا به کارگیری و اجرای موفقیت‌آمیز ISO 9000 نیازمند همکاری و مشارکت فعال تمامی کارکنان شرکت است.
-    تشکیل یک کمیته راهبری تحت ریاست مدیریت عامل و یک گروه کاری تمام وقت جهت اجرای پروژه در طی یک برنامه زمانی مشخص.
-    آموزش اعضا گروه کار در مورد جنبه‌های مختلف ISO 9000 و روش به کارگیری و اجرای آن.
-    بررسی سیستم کنترل کیفیت موجود جهت مشخص نمودن کمبودها یا انحرافات در رویه‌های کیفیت در مقایسه با نیازمندی‌های استانداردهای ISO 9000.
-    مشخص نمودن فعالیت‌های خاص مورد نیاز و تهیه یک برنامه که در آن فعالیت‌های لازم تعریف شده، مسوولیتها به افراد و دپارتمان‌های مختلف تخصیص داده شده و اهداف زمانی که فعالیت‌ها مطابق آن بایستی تمام شوند، مشخص گردند.
-    نوشتن دستورات کار و رویه های لازم برای تطابق با بندهای مختلف استاندارد که به عملیات شرکت مرتبط هستند.
-    تهیه یک نظام نامه کیفیت که سیاست کیفیت شرکت و سازمان کیفیت را مشخص می‌کند و همچنین تهیه خلاصه‌ای از رویه‌های سیستم. خلاصه مذکور بایستی شامل مراجعی جهت مستندات و مدارک تفصیلی بیشتر که رویه‌ها را دقیقاً توصیف کرده و دستوراتی را جهت دپارتمان‌ها و گروه‌های تخصصی مختلف ارايه می‌نماید، باشد.
-    آموزش کارکنان ستادی و کارگران با روش‌ها و رویه‌های استاندارد که مستند شده‌اند.
-    انتشار جهت‌گیری‌ها و سیاست‌های کیفیت شرکت جهت به کارگیری و اجرای استانداردهای ایزو. بایستی اطمینان حاصل شود که این سیاست‌ها و جهت‌گیری‌ها توسط تمامی کارکنان درک شده‌اند. در صورت لزوم، جهت‌گیری‌ها ورویه‌های مرتبط بایستی به زبان بومی و محلی کارکنان ترجمه و در اختیار آنان گذاشته شود تا توسط کارگران که ممکن است دانش کافی در مورد زبان رسمی کشور نداشته باشند، قابل درک و فهم باشد.
-    تعیین تاریخ معرفی سیستم جدید و انتشار دستورات اجرایی جهت به کارگیری و اجرای آن. در شركت‌های بزرگ‌تر سیستم جدید می‌تواند طی مراحی معرفی شود. سیستم جدید را می‌توان ابتدا در یک یا دو دپارتمان یا کارگاه‌های تولیدی به عنوان یک پروژه آزمایشی و نمونه به کار گرفته و اجرا نمود. سپس بر اساس تجارب حاصله می‌توان آن را به دیگر دپارتمان‌ها توسعه داد تا تمامی عملیات شرکت را بپوشاند.
-    اجرای آزمایشی سیستم جدید برای چند ماه و انجام ممیزی داخلی جهت ارزیابی تطابق آن با استانداردهای ISO 9000.
-    انجام عملیات اصلاحی در مورد عدم تطابق‌های آشکار شده توسط فرایند ممیزی.
-    انجام ممیزی بیشتر پس از یک دوره معقول و انجام عملیات اصلاحی تا هنگامی که سیستم کیفیت کاملاً عملیاتی گردد.
-    انجام ممیزی مقدماتی توسط یک موسسه خارجی.
-    انجام عملیات اصلاحی بر اساس مشاهدات تیم ممیزی خارجی.
-    انجام ارزیابی رسمی توسط شرکت‌های معتبر صدور گواهینامه.